Van Lauwersmeer tot aan de Dollard
Struunroutes door Groningen
Het voorstel om in de provincie Groningen te gaan wandelen, stuit vaak op vreemde vooroordelen. Het is te ver weg, zo niet onbereikbaar met het openbaar vervoer, er valt niets te beleven, het waait er altijd en het is een saai landschap. Al deze bezwaren kunnen gemakkelijk weerlegd worden, zeker nu de Vereniging Kleine Dorpen Groningen maar liefst 23 wandelroutes heeft uitgezet in het Groningse platte land.
Tekst: Maaike Post
Het Hogeland van Groningen grenst aan de Waddenzee, en het Oldambt aan het unieke brakwatergetijdengebied de Dollard. Daartussen liggen veenkolonieën, wierden, het coulissenlandschap van het Westerkwartier en het esdorpenlandschap van Westerwolde. Deze rijkdom aan landschapstypen garandeert 23 zeer afwisselende struunroutes.
De wandelingen zijn gemiddeld tussen de 15 en 20 km lang en staan beschreven in kleine boekjes die gemakkelijk in de jaszak passen. Naast de routebeschrijving en een detailkaart staan er uiteraard ook veel wetenswaardigheden in over het gebied dat de wandelaar doorkruist. Neem bijvoorbeeld de kruinige percelen. Ze komen in de kuststrook van Noord-Nederland voor op zavelgronden in polders die ouder zijn dan 100 tot 300 jaar. Kruinige percelen zijn duidelijk zichtbaar omdat ze bol lopen, het midden van de akker ligt hoger dan de randen, de hoeken liggen het laagst. De hoogteverschillen kunnen meer dan een meter bedragen. Geen enkele landbouwdeskundige uit een vorige eeuw beschrijft hoe de kruinigheid precies tot stand is gekomen en wat de functie ervan is. Het vermoeden is dat een bolle akker een betere afwatering garandeerde. De percelen zijn te zien op de wandeling rond Kloosterburen. Dezelfde wandeling voert door het Marengebied, waar in de zomer de bollenvelden bloeien, en langs de zeedijk aan het Wad, het wieren- en vogelparadijs.
Een andere wandeling start in Nieuweschans bij het eerste bronnenbad van Nederland. De route loopt langs een kartonfabriek die nog is voortgekomen uit de oude strokartonindustrie waar Drs P al eens over zong. 'Het land is vlak, de lucht bewolkt / Althans in 't algemeen / Een koppig mensenras bevolkt / Het afgegraven veen / En wat betreft de nijverheid / In deze barre streek / Ik hoop niet dat u mij verwijt / Dat ik vrijmoedig spreek / Dat gaat met strokarton / Dat gaat met strokarton / Gewoonlijk in de schuur en bij mooi weer op het gazon / Een arbeid die na achttienhonderdzeventig begon / Ik heb het uit de allerbeste bron / En als u in Oost-Groningen / Eens met de mensen praat / In hun bescheiden woningen / Of anders maar op straat / Dan onderkent u gauw genoeg / Hoe men hier leeft en lijdt / Hoe men bijvoorbeeld 's morgens vroeg / Gezamenlijk ontbijt / Dat gaat met strokarton / Dat gaat met strokarton / In hard gebakken reepjes of gesnipperd in bouillon / Het kon geen kwaad als u zich daar eens even op bezon / Ik heb het uit de allerbeste bron (...)' De Nieuweschans-wandeling loopt door het Oldambt met zijn uitgestrekte landerijen en door het natuurgebied de Dollard, het enige estuarium in het Nederlandse deel van de Waddenzee.
Van een andere orde is de wandeling rond Haren over de Hondsrug. Deze loopt deels door het stroomdallandschap van de Drentsche Aa, een heel stelsel van beken en diepjes waarvan een kwart in de provincie Groningen ligt. Het pad doorkruist drie essen en komt langs hunebedden, pingoruïnes en de duinen van Appelbergen. Als je op de namen gaat letten, wekt bijna elke struunroute het verlangen op het Groninger land in te lopen. Zo trek ik vast en zeker binnenkort door het zeekleigebied van Fivelingo, waar ik ga kennismaken met de wierdedorpen Stedum, Westeremden, Loppersum en Lellens.
© Op Lemen Voeten | www.oplemenvoeten.nl
Praktische informatie
De Vereniging Kleine Dorpen Groningen zet zich in, in de meest
ruime zin van het woord, voor de verbetering van de leefbaarheid
van de kleine Groningse dorpen. Naast het geven van voorlichting
en advies, onderzoek en het beïnvloeden van overheden, heeft de
stichting een aantal projecten. Een daarvan is het Toeristisch
Rekreatief Project, met subsidie van het ministerie van WVC en de
provincie Groningen. In het kader hiervan is de serie 'Zwervend
langs kleine dorpen in Groningen' gemaakt: 23 struun-, 15 fiets en
6 autoroutes.
Adres
Vereniging Kleine Dorpen Groningen, Postbus 223, 9600 AE Hoogezand,
Tel.: 0598 - 323232, fax: 0598 - 325448